De grondlegger van Somatic Experience, Peter Levine, deed jarenlang onderzoek naar overlevingsgedrag van dieren in het wild. Hij ontdekte dat deze dieren nauwelijks stress-symptomen ontwikkelen. Dieren in het wild kunnen instinctief intense energie die nodig is voor overleving, inzetten en daarna weer volledig ontladen. Fysiologisch zouden wij mensen dat ook moeten kunnen. Het rationele deel van ons brein verstoort dit proces echter vaak. Gedachten als 'ik ben sterk', 'ik laat me niet kennen', 'ik ben een doorzetter', of 'dat doet toch niets met mij', verhinderen de volledige ontlading van emotionele en lichamelijke stress.

Alles wat is tegengehouden -gevoelens die niet zijn gevoeld, lichamelijke impulsen die zijn onderdrukt of bewegingen die niet afgemaakt konden worden - zet zich vast in je lichaam. Wanneer deze spanning niet wordt ontlaadt, ontstaat vroeg of laat lichamelijke of psychische klachten. Een hert herstelt na een schrik reactie, door met zijn hele lichaam te trillenen vindt zo zijn innerlijk evenwicht terug. Wij mensen zijn juist vaak bang voor dit soort lichamelijke reacties. 

In stress en traumatherapie volgens Somatic Experience SE, wordt ontspanning op rustige en gedoseerde manier opnieuw gevonden. Wanneer spanning te snel losgelaten, kan dat overweldigend zijn, waardoor iemand juist weer dichtklapt. Tijdens een sessie komen spanning, energie en emoties vrij die soms jarenlang hebben vastgezeten en beperkend hebben gewerkt. Dit gebeurt langzaam, veilig en zorgvuldig. Het lichaam weet zelf hoe het kan herstellen wanneer het daar de ruimte voor krijgt. 

Somatic Experience ondersteunt het natuurlijke herstelmechanisme van het autonome zenuwstelsel. Hierdoor komen levenskracht en veerkracht weer terug. Na herstel worden vaak diepe rust, ruimte en flow ervaren.